Obiekty w ruchu? Ontologia przedmiotu w choreografiach Aleksandry Borys, Izy Szostak i Magdaleny Ptasznik

Publikacja ta dostarcza ważnego wkładu do rozmowy o roli obiektów w nowoczesnych polskich sztukach choreograficznych oraz analizuje różnorodne ontologie przedmiotu przewijające się w tych działaniach artystycznych. Autor skupia się na twórczości trzech kluczowych postaci współczesnej choreografii: Aleksandry Borys, Izy Szostak i Magdaleny Ptasznik. Guzy rozwija metodologię inspirowaną filozofią skoncentrowaną na przedmiocie i materii, co ułatwia zgłębianie specyfiki prac tych artystek oraz różnic między nimi. Odnosi się do realizmu agencyjnego Karen Barad, aby wyjaśnić zmienną naturę obiektów w twórczości Borys; do ontologii przedmiotów Grahama Harmana, by ukazać posthumanistyczny aspekt działań Szostak; oraz do spekulatywnych koncepcji Quentina Meillassoux i Isabelle Stengers, badając rozwój form artystycznych Ptasznik.Guzy, z charakterystyczną dla siebie refleksją teoretyczną, wnika w analizy dzieł i wypowiedzi artystek. Teoretyczne podstawy jego rozważań opierają się na myślach Karen Barad i Donny Haraway. Autor podkreśla, że choreografia stanowi idealne środowisko do eksploracji nowego materializmu, pozwalając na obserwację dynamicznego współdziałania ciała i materii, co kwestionuje tradycyjne ludzkie priorytety w kontekście teatralnym. W nowym materializmie materia nie jest już tylko bierną substancją, ale żywym uczestnikiem współodpowiedzialnym za działanie.Maciej Guzy ukończył prawo i teatrologię na Uniwersytecie Jagiellońskim. Obecnie jest doktorantem w Szkole Doktorskiej Nauk Humanistycznych UJ, gdzie pracuje nad rozprawą dotyczącą dźwiękowych aspektów współczesnej scenografii teatralnej. Otrzymał nagrodę specjalną im. Sławomira Świontka za wybitną pracę z zakresu teorii teatru w 2022 roku. Był współzałożycielem Pracowni Kuratorskiej, gdzie zajmował się działalnością w dziedzinie sztuk performatywnych. Jego badania skupiają się na materii teatru, dźwiękowości oraz łączeniu współczesnych metodologii teatrologicznych z dyskursami nowego materializmu i sound studies. Publikował w licznych czasopismach, w tym w "Przeglądzie Kulturoznawczym", "Pamiętniku Teatralnym" oraz "Dialogu".